Расія губляе ўплыў: Цэнтральная Азія стварае ўласны энергарынак без РФ

• 1.02.2026, 8:51

Служба знешняй разведкі Украіны раскрыла падрабязнасці.

Расія губляе сярэднеазіяцкі энергетычны рынак.

Пра гэта паведамляе Служба знешняй разведкі Украіны.

Краіны Цэнтральнай Азіі разам са Сусветным банкам запускаюць маштабны праект REMIT, які павінен аб’яднаць іх энергасістэмы ў адзіную прастору.

Ідэя палягае ў тым, каб збалансаваць розныя тыпы генерацыі: гідраэлектрастанцыі Кіргізстана і Таджыкістана злучыць з цеплавой энергетыкай Казахстана, Туркменістана і Узбекістана, а таксама з сонечнымі і ветранымі станцыямі. Праграма разлічана на 10 гадоў, яе агульны кошт перавышае 1 млрд долараў, з якіх 143 млн долараў ужо прыцягнута.

Яшчэ некалькі гадоў таму Расія імкнулася замацавацца ў рэгіёне як ключавы каардынатар энергетычнай інтэграцыі, адзначаюць у СЗРУ. Праз Еўразійскі эканамічны саюз яна прасоўвала ўласны праект агульнага энергетычнага цэнтра для Цэнтральнай Азіі.

Аднак вайна супраць Украіны, жорсткія санкцыі і тэхналагічнае адставанне Расіі і Беларусі фактычна замарозілі гэтыя планы — пачатак работ, запланаваны на 2025 год, перанеслі як мінімум на 2027-ы.

У самой Еўразійскай эканамічнай камісіі прызнаюць, што нават 2030 год можа быць толькі арыенцірам, а не рэальнай датай запуску. Галоўныя праблемы — адсутнасць паўнавартаснага рынку газу ў Расіі і глыбокія разыходжанні ў правілах і рэгуляванні паміж краінамі-ўдзельніцамі. З-за гэтага перспектывы расійскага энергетычнага праекта застаюцца туманнымі.

«На гэтым фоне ініцыятыва REMIT з’яўляецца больш прагматычнай і інстытуцыйна забяспечанай», — лічаць у СЗРУ.

Паводле ацэнак Сусветнага банка, да 2050 года яна можа прынесці рэгіёну да $15 млрд эканамічнага эфекту, стаўшы адным з найбуйнейшых інфраструктурных прарываў у Цэнтральнай Азіі за апошнія дзесяцігоддзі.