«Найдаражэйшая перавозка была $6000»

• 16.01.2026, 10:33

Беларуская пара будуе бізнес на дастаўцы жывёл па ўсім свеце.

Наталля і Яўген Кулясавы доўга будавалі бізнес на перавозках, але ніколі не думалі, што пачнуць займацца дастаўкай жывёл — не толькі катоў, сабак і трусоў, але нават скунсаў і змей. Аднойчы хтосьці папрасіў перавезці свайго гадаванца — і ўсё пачалося. «Мы праманіторылі рынак, на той момант такіх паслуг практычна не было», — узгадвае Наталля. Колькі можна зарабіць у гэтай сферы, куды дастаўляюць жывёл і якія заробкі ў кур’ераў па жывёлах — пра ўсё гэта чытайце ў сённяшнім матэрыяле, піша «Онлайнер».

«Вадзіцель сумленна сказаў: баюся вялікіх сабак»

Бізнес на дастаўцы жывёл не быў эксперыментам: спачатку пара вазіла грузы паміж Мінскам і Масквой, потым і пасажыраў.

— У пэўны момант нас папрасілі: «А можаце перавезці сабачку? А кошачку?» Спачатку бралі жывёл па адной, па дзве — так усё пачыналася 12 гадоў таму. Аднойчы нас папрасілі адправіць адразу 20 вялікіх сабак з Мінска ў Маскву, з аднаго прытулку ў іншы. Мы праманіторылі рынак, на той момант такіх паслуг практычна не было.

Спачатку ў кампаніі Animal Trips з’явіліся пастаянныя маршруты з Мінска ў Маскву і Санкт-Пецярбург, потым і замежныя напрамкі. Цяпер жывёл гатовыя дастаўляць у любую краіну на аўто, самалётам, з суправаджэннем кур’ераў або праз карга.

Наталля распавядае, што перабудавацца з грузавога і пасажырскага бізнесу на перавозку жывёл было няпроста. Давялося пераабсталяваць транспарт, а самым складаным стаў падбор супрацоўнікаў.

— Жывёлы патрабуюць зусім іншага стаўлення. Іх трэба выгульваць, карміць, паіць, сачыць за станам у дарозе — гэта велізарная адказнасць.

Кур’еры па жывёлах праходзяць дадатковае навучанне і атрымліваюць еўрапейскія сертыфікаты на суправаджэнне жывёл. Гэта дае права перавозіць камерцыйныя партыі, то-бок больш за двух гадаванцаў за рэйс. Спачатку новыя супрацоўнікі праходзяць стажыроўку на кароткіх маршрутах. Яўген, муж Наталлі, едзе з імі ў першыя рэйсы і дапамагае асвоіцца.

— Бывалі выпадкі, калі вадзіцель сумленна казаў: «Я баюся вялікіх сабак». Тады мы адразу разумелі, што ён працаваць не зможа. Бо калі вадзіцель баіцца, ён не здолее ўпэўнена вывесці сабаку на прагулку, не зможа спакойна рэагаваць на брэх. А жывёла, у сваю чаргу, будзе адчуваць напружанне.

Пры гэтым полавая прыналежнасць супрацоўніка наогул не мае значэння.

— У нас працуюць і мужчыны, і жанчыны. І часам менавіта жанчыны лепш спраўляюцца з буйнымі сабакамі. Справа не ў фізічнай сіле, а ў спакоі і ўменні адчуваць жывёлу.

Калі пачалася пандэмія, узгадвае Наталля, бізнес не спыніўся цалкам, але перавозіць жывёл, як раней, было ўжо немагчыма. Напрыклад, адзін з кліентаў падчас кавіду прасіў кампанію арганізаваць чартар для 150 французскіх бульдогаў, каб даставіць іх у Чыкага, але, на жаль, гэта аказалася немагчыма.

— Мы выконвалі ўсе абмежаванні і выкарысталі гэты час, каб палепшыць працэсы: дапрацоўвалі аўтамабілі, прадумвалі маршруты, вывучалі патрабаванні розных краін. Таму, калі межы пачалі адкрывацца, мы ўжо былі цалкам гатовыя да працы.

Дарэчы, падчас пандэміі Кулясавы і самі завялі гадаванца — французскага бульдога.

— Часам жывёлам трэба было падчакаць выезду, і мы забіралі іх да сябе дадому. А дома дзеці таксама даўно прасілі: «Мама, тата, калі ў нас будзе сабака ці кот?» Нарэшце, пасля каранціну мы завялі ўласнага гадаванца — французскага бульдога, лілавага падпала. Дзеці шчаслівыя, а наш бульдог — сапраўдны круты хлопец.

Пасля пандэміі, калі здымалі абмежаванні, быў усплёск попыту на перавозку жывёл.

— Пасля каранціну быў велізарны адкладзены попыт, мы адпраўлялі за месяц сотні жывёл — у ЗША, Малайзію, Інданезію. Тады карга-перавозкі былі даступныя толькі юрыдычным асобам, і ўвесь паток ішоў праз нас.

Спачатку кліентамі кампаніі былі ў асноўным заводчыкі. З цягам часу да заводчыкаў дадаліся звычайныя людзі, якім трэба перавезці хатняга гадаванца, — цяпер гэта 90% кліентаў кампаніі. Сярод кліентаў былі таксама заапаркі і міжнародныя арганізацыі.

— Акрамя іншага, мы супрацоўнічалі з ААН. Для арганізацыі перавозілі 16 службовых сабак: іх рыхтавалі ў кіналагічным цэнтры ў Маскве, а затым мы арганізавалі дастаўку ў Нідэрланды — у паліцэйскую школу, дзе жывёлы працягнулі навучанне і працу.

«Скунсаў больш не павязём»

Паводле слоў Наталлі, стаўленне людзей да хатніх жывёл за апошнія гады змянілася. Многія маладыя пары спачатку заводзяць хатніх гадаванцаў, а потым дзяцей.

— Усё больш людзей успрымаюць гадаванцаў як членаў сям’і і не гатовыя пакідаць іх дома. Таму такія паслугі сталі больш запатрабаванымі — не толькі перавозка, але і грумінг, заагасцініцы.

Цяпер самы папулярны маршрут у кампаніі — у Еўропу. Таксама сярод напрамкаў — ЗША і краіны Азіі: Малайзія, Філіпіны і іншыя. Сярод новых запатрабаваных напрамкаў — Дубай, але там усё ўладкавана складаней.

— У ААЭ нельга проста прыляцець з жывёлай, толькі праз карга: патрэбныя спецыяльныя дазволы на ўвоз, афармленне дакументаў, мытныя працэдуры, падаткі. Многія кліенты спачатку з’язджаюць самі, а потым просяць дапамагчы перавезці гадаванца. Бывае і наадварот: пажылі, вырашылі вяртацца — зноў звяртаюцца да нас.

Спосаб перавозкі заўсёды выбірае ўладальнік.

У Еўропу едуць на аўтамабілях: гэта пытанне не толькі законнасці афармлення, але і камфорту для жывёл.

Мікрааўтобусы для перавозкі абсталяваныя так, каб кожная жывёла знаходзілася ў сваім адсеку з патрэбнай ежай і вадой. Вадзіцелі звычайна працуюць удваіх: пакуль адзін за рулём, для другога ёсць спальнае месца.

— Машына — гэта спакайней для жывёлы: ёсць вада, ежа, выгул, няма шуму аэрапорта, турбулентнасці. У самалёце жывёлам таксама забяспечваюць нармальныя ўмовы, гэта не багажнае аддзяленне з чемаданамі, а асобнае, дзе фіксуюць пераносцы. Але самыя стрэсавыя моманты — пагрузка і выгрузка побач з працуючымі рухавікамі.

Авіяперавозкі пры гэтым незаменнымі для далёкіх напрамкаў, але і тут ёсць абмежаванні: напрыклад, з чалавекам у салоне або ў багажным адсеку можна перавезці жывёлу вагой прыблізна да 50 кілаграмаў разам з пераноскай, больш буйныя сабакі ў Еўропу едуць машынай.

— Бывае, што алабаі едуць з Казахстана праз Расію і Беларусь у Іспанію. Гэта тыдзень у дарозе, але іншага варыянту проста няма.

Найчасцей кампанія перавозіць катоў і сабак, часам змей, трусоў, тхораў і іншых жывёл, якія змяшчаюцца па габарытах у мікрааўтобус. З рэдкага — аднойчы вазілі скунса, часам ваўкоў і лісаў.

— Мы толькі пачыналі займацца перавозкай жывёл, і гэта быў адзіны раз, калі мы згадзіліся ўзяць скунса. Ехалі з мужам, і ён рэзка затармазіў, у гэты момант скунс ад сполаху ўключыў абаронную рэакцыю. Пасля гэтага мы скунсаў не перавозім. А тады мы выйшлі з машыны і доўга стаялі, каб усё гэта праветрыць. А хтосьці ж трымае скунса дома!

Адзін з самых частых пытанняў, якія ўладальнікі задаюць перад паездкай, — як гадаванец перанясе дарогу. Гаспадары перажываюць, ці не будзе жывёла нервавацца і ці можна даць ёй супакойлівае.

— Мы самі ніякіх прэпаратаў не даём, у нас няма на гэта права — максімум пакарміць, напаіць, пагладзіць, паіграць, вывесці на прагулку. Лекі даём толькі калі іх загадзя прызначылі і перадалi разам з жывёлай.

Уладальнікі рэгулярна атрымліваюць справаздачы пра стан сваіх гадаванцаў: як есць, гуляе, грае. Хоць многія ўпэўненыя, што жывёла ў дарозе абавязкова будзе ў стрэсе, на практыцы ўсё індывідуальна.

— Гэта як з людзьмі: хтосьці ўсю дарогу едзе маўкліва і спакойна, а хтосьці не можа ўседзець на месцы. У жывёл так жа: адны каты і сабакі паводзяць сябе абсалютна спакойна, іншыя могуць доўга мяўкаць або брахаць. Хтосьці ў дарозе добра есць, хтосьці адмаўляецца ад ежы. І загадзя прадказаць, як менавіта павядзе сябе канкрэтны гадаванец, амаль немагчыма.

Яшчэ адна тэма, якая хвалюе ўладальнікаў, — гэта бяспека. Паводле слоў Наталлі, у кампаніі не было выпадкаў, каб жывёлы маглі ўцячы падчас перавозкі. Каб гэтага не адбылося, ёсць вызначаныя рэгламенты: напрыклад, катоў просяць перадаваць толькі ў пераносках.

— Вадзіцель спачатку заходзіць у машыну, зачыняе дзверы і толькі потым перасаджвае жывёлу з пераноскі ў клетку. Бо кот можа спалохацца і за імгненне ўцячы.

За гады працы ў каманды з’явіліся ўласныя назіранні: напрыклад, маладыя каты (да 4—5 гадоў) часцей ідуць на кантакт, могуць даць сябе пагладзіць, а больш дарослыя звычайна трымаюцца адасоблена — у такіх выпадках вадзіцель проста ставіць ваду, ежу і не навязваецца. З сабакамі іншая гісторыя: яны, як правіла, больш кантактныя, на выгуле з імі можна пагуляць, пакамунікаваць.

Часам гэта прыводзіць да забаўных сітуацый.

— Бывае, што прыязджаюць аддаваць сабаку ўладальніку, а яна ідзе не да гаспадара, а да вадзіцеля — проста таму, што за некалькі дзён прывыкла: з ёй гулялі, кармілі, размаўлялі. Для нас гэта хутчэй паказчык таго, што ў дарозе за жывёлай сапраўды даглядалі.

Але бываюць сітуацыі, калі гадаванцы цалкам адданыя гаспадарам і іх разумеюць. Аднойчы кот усю дарогу шыпеў на вадзіцеля, а па прыездзе гаспадар адкрыў клетку і сказаў яму: «Ну што, пайшлі дадому», — і кот пайшоў. Вадзіцель быў у шоку.

Пра цэны на перавозку, заробак кур’ераў і прыбытак бізнесу

Наталля не хавае: перавозка жывёл — гэта недэшава. Кошт складаецца з тарыфаў авіякампаній, працы кур’ера або вадзіцеля, афармлення дакументаў, мытных працэдур.

— Напрыклад, адвезці ката з Мінска ў Дубай будзе каштаваць ад €4000, пры гэтым толькі білет для гадаванца абыдзецца ў $1500.

Усё залежыць ад напрамку: перавезці жывёлу ў Польшчу і, напрыклад, у ЗША — гэта зусім розны аб’ём працы і розныя выдаткі. Уплывае і памер жывёлы: чым яна буйнейшая, тым даражэйшая перавозка — з-за клеткі, умоваў размяшчэння, абмежаванняў авіякампаній.

Перавозка жывёлы ў Еўропу абыйдзецца прыкладна ад €500 у эквіваленце ў залежнасці ад памеру жывёлы і краіны прызначэння: напрыклад, у Польшчу — каля €500, у Берлін — каля €800. Калі адправіць гадаванца па сістэме карга ў Амерыку, гэта абыдзецца прыкладна ў $900, на Філіпіны — у €750.

— Найдаражэйшая дастаўка ў нас была ў Дубай — адвезлі ёрка за $6000. Кліент хацеў усё «па максімуме», хаця адправіць яго можна было ўсяго за $800. Мы прапануем кліентам найменна магчымы кошт і максімум, калі ўключыць усе магчымыя опцыі для зручнасці.

Кліенты часта параўноўваюць кошт перавозкі і могуць знайсці варыянты танней, але Наталля лічыць, што важна глядзець, што стаіць за гэтай цаной і ці падпісваюць бакі дамову.

— Мы, напрыклад, не бярэм больш за 12 жывёл на рэйс, каб забяспечыць нармальны догляд. Калі перавозчык бярэ 25—30 жывёл, кошт будзе ніжэйшы, але і ўвагі кожнай жывёле будзе менш.

— Гадаванец падарожнічае па свеце пяць разоў на год — бываюць такія кліенты?

— Вядома, у нас ёсць такія кліенты, якія перамяшчаюцца па свеце, бо яны працуюць анлайн і маюць магчымасць працаваць з любой краіны. Аднога ката — здаецца, Васіля Іванавіча — мы адвозілі ў Амерыку, затым у Расію, потым яго ж перавозілі ў Дубай, вярталі ў Расію, а потым ён, здаецца, ездзіў у Іспанію. Таму куды едуць жыць людзі, туды следуюць і іх «хвосцікі».

У кур’ераў ёсць магчымасць выбіраць напрамкі — шмат што залежыць ад наяўнасці віз і дакументаў.

— Я б сказала, што для іх гэта цікавая праца, але вельмі адказная. Бо кур’ер па жывёлах — гэта не проста чалавек, які суправаджае жывёлу. Ён павінен любіць жывёл, умець абыходзіцца з імі і быць гатовым да экстранных сітуацый: калі гадаванцу стане блага, трэба зарыентавацца.

Кур’еры, якія лётаюць з жывёламі, за адзін рэйс атрымліваюць ад $200 у эквіваленце. Усё залежыць ад адлегласці: калі кароткі рэйс — каля $200, у Дубай — $250, а ў Амерыку — ужо $1000. Пры дастаўцы жывёл у Еўропу на аўтамабілі сутачная аплата ў вадзіцеляў — €90.

— Як змяніліся вашы даходы, калі параўноўваць старт бізнесу і цяпер?

— Калі казаць пра даходы, то на пачатковым этапе амаль увесь заробак мы вярталі ў бізнес як інвестыцыі. Гэта справа, у якую нельга ўкласці грошы адзін раз і забыць. Аўтамабілі могуць ламацца — мы прыйшлі да высновы, што кожныя тры гады іх трэба мяняць.

Нават цяпер 80% прыбытку мы ўкладаем у нашу справу і паляпшаем яе. Мне здаецца, калі б мы столькі не ўкладвалі, то не ўтрымаліся б на рынку ўвесь гэты час.

Калі б мы ўкладалі не ў бізнес, а збіралі грошы, то, напэўна, за ўсе гэтыя гады можна было б купіць некалькі кватэр у Мінску, некалькі ў Маскве і, напэўна, яхту, — смяецца Наталля.

«Мара — адкрыць заатэль»

Рынак перавозкі жывёл за апошнія гады прыкметна змяніўся, кажа Наталля. З аднаго боку, патрабаванні да перавозкі гадаванцаў становяцца строгімі, з другога — магчымасцяў для ўладальнікаў становіцца больш.

— Цяпер правілы хутчэй узмацняюцца: у многія краіны ўжо недастаткова проста ветэрынарнага пашпарта, патрабуюцца дадатковыя аналізы і даведкі. Кожная краіна ўводзіць свае ўмовы, і за гэтым трэба пастаянна сачыць.

Але пры гэтым перавозіць жывёл стала прасцей тэхнічна. Некаторыя авіякампаніі пачалі дазваляць перавозіць жывёл у салоне да 15 кілаграмаў на асобным пасажырскім месцы — раней такога не было.

Паводле яе слоў, бізнес наўпрост залежыць ад мноства фактараў: кошту авіябілетаў, мытных правілаў, санкцыйных абмежаванняў, ветэрынарных патрабаванняў, палітыкі авіякампаній.

— Сёння маршрут працуе, а праз месяц авіякампанія можа змяніць правілы, краіна — увесці новыя патрабаванні да ўвозу, або з’явяцца дадатковыя зборы. Гэта пастаянная праца з дакументамі і зменамі.

Яшчэ адзін рызыка ў такой працы — несумленныя людзі могуць паспрабаваць выкарыстаць жывёлу для правозу забароненых рэчываў праз мяжу.

— Мы не можам на 100% ведаць, што адбывалася з жывёлай да таго, як яе перадалі нам. Тэарэтычна заўсёды існуе рызыка, што хтосьці можа паспрабаваць выкарыстаць гадаванца для перавозкі чагосьці забароненага. Гэта вельмі небяспечна і рызыкоўна.

Менавіта таму кампанія прынцыпова працуе толькі па дамове. Мы заўсёды бярэм пашпартныя дадзеныя ўладальніка, заключаем дамову, фіксуем, хто менавіта перадаў жывёлу.

Яшчэ адзін рызыка — спробы падмены жывёл пры куплі за мяжой.

Быў выпадак, калі кліент купляў сабаку ў Еўропе. Па відэа і дакументах хацелі перадаць адну жывёлу, але вадзіцель пры перадачы зчытаў чып — і высветлілася, што нумар не супаў, гэта ўжо іншы гадаванец. Хацелі аддаць іншую сабаку, але ў вадзіцеля з сабой заўсёды ёсць чып-рыдар. Без яго кліент атрымаў бы іншую жывёлу.

Нягледзячы на складанасці працы, попыт на такія паслугі працягвае расці: людзі ўсё часцей пераязджаюць паміж краінамі, працуюць дыстанцыйна, жывуць у розных месцах — і практычна заўсёды забіраюць гадаванцаў з сабой. Таму рынак дакладна не будзе скарачацца — хутчэй наадварот, лічыць Наталля. Але рост канкрэтнага бізнесу наўпрост упіраецца ў рэсурсы — і фінансавыя, і чалавечыя.

— Каб маштабавацца, патрэбныя дадатковыя ўкладанні: у машыны, у людзей, у вадзіцеляў, у кур’ераў, у рэкламу. Любы развіццё ў любым бізнэсе пачынаецца з інвестыцый.

У мяне ёсць мара — адкрыць заатэль. Мы шмат ездзілі па Еўропе, глядзелі, як гэта ўладкавана там, аналізавалі, што ёсць у Беларусі, у Расіі, у Казахстане. І такіх месцаў у нас практычна няма. Я вельмі дакладна ўяўляю, якім павінен быць такі атэль.

Гэта сур’ёзныя ўкладанні. Але досвед і разуменне, як гэта павінна працаваць, ёсць. А гэта самае важнае ў бізнесе.