«Не буду абараняць дыплом, без яго адпрацоўваць не адправяць»

• 27.09.2023, 17:32

Што думаюць беларусы аб новай ініцыятыве ўладаў па размеркаванні.

На днях улады Беларусі з падачы Лукашэнкі «клапаціліся» адтокам маладых спецыялістаў і пастанавілі павялічыць тэрміны абавязковай адпрацоўкі пасля заканчэння ВНУ. Таксама плануецца ўвесці размеркаванне нават для тых, хто навучаецца за свае грошы.

Сайт Charter97.org паглядзеў, што на гэты конт думаюць студэнты і іх бацькі.

Студэнты не разумеюць, чаму павінны адпрацоўваць свае ж грошы

Наташа, якая вучыцца на 5-м курсе МДЛУ, расказала сайту CityDog.io, што прынцыпова не хацела ісці на «бюджэт», каб не было ніякага размеркавання:

- Я вучуся на выкладчыцу ангельскай і не збіраюся марнаваць час у школе. Цяпер працую не па спецыяльнасці і хачу і далей застацца ў сваёй кампаніі. На сваёй пасадзе я атрымліваю ў 4,5 разы болей, чым калі б была настаўніцай. [...] У кожным выпадку я выбіраю сябе і кар'еру. Працаваць за ідэю пакіну каму-небудзь іншаму.

- Я не разумею, чаму я павінен адпрацоўваць свае ж грошы, - абураецца студэнт 3-га курса БДУФК. — Па выніку замест таго, каб прыцягваць студэнтаў добрымі ўмовамі, дзяржава проста закручвае нам гайкі і змушае з'язджаць туды, дзе ўмовы лепшыя. Мне здаецца, праблема недахопу адмыслоўцаў стане толькі вастрэйшай.

Студэнт апошняга курса БДУ ў каментары «Салідарнасцi» выказаў надзею, што яго і выпускнікоў найбліжэйшага года агучаныя змены не закрануць.

- Мне чамусьці здаецца, што абавязковае размеркаванне для платнікаў - гэта было сказана для чырвонага слоўца, каб прамацаць ступень абурэння людзей, - упэўнены маладзён.

- Мяне палохае перспектыва выдаткаваць невядома колькі гадоў у нікуды, - распавяла выданню CityDog.io студэнтка 2-га курса БДМУ. - Хацелася б атрымаць нармальнае стаўленне да людзей як да важнага і галоўнага складніка краіны. Пакуль да гэтага далёка.

Таццяна, якая вучыцца ў Магілёве на бюджэце, распавяла «Зеркалу», якія абрала для сябе варыянты ў выпадку прыняцця новага закона:

- Давучваюся да выпускнога курса, пішу дыплом, але не абараняю яго - без дыплома адпрацоўваць не адправяць, але веды застануцца. Або атрымліваю дыплом, адпрацоўваю год-два дзеля досведу, збіраю рэчы і назаўжды пакідаю краіну. Наогул такі закон - гэта стрэл сабе ў нагу. Бо многія абітурыенты (самыя найлепшыя) будуць проста выбіраць для паступлення ВНУ ЕЗ і Расеі.

Студэнтка-трэцякурсніца адной з навучальных устаноў сталіцы распавяла сайту gazetaby.com, што таксама чакае горшага:

- Адна справа - калі ты вучышся добра і ведаеш, што можаш застацца ў Менску і што адпрацоўка ўсяго два гады, і зусім іншая - калі дэкларуецца падыход «пойдзеце, куды скажуць, і працаваць будзеце столькі, колькі скажуць, а тэрміны мы яшчэ і самі не ведаем». З чаго б студэнты павінны гэтаму цешыцца?

Кірыл, які вучыцца на апошнім курсе БДУІР, распавёў «Зеркалу», што пасля заканчэння школ людзі будуць з'язджаць за мяжу.

Два гады размеркавання - гэта і так нямала, а яны хочуць павялічыць тэрмін больш чым удвая. Я не ўяўляю, якім чынам абітурыенты павінны ўспрыняць гэтую магчымасць як «павабную», - задаецца пытаннем маладзён.

Бацькі ў шоку

Аксана, у якой сын вучыцца ў каледжы, звярнула ўвагу журналістаў сайта gazetaby.com на абсурднасць дзеянняў уладаў:

- Агулам было зразумела, што, раз адток спецыялістаў працягваецца, і нават рост заробкаў не ўтрымлівае людзей, будуць шукаць спосабы, як паўплываць на сітуацыю. А што нашыя ўлады добра ўмеюць рабіць — дык гэта абавязваць і прымушаць. Не заробкі ж паднімаць і не ўмовы жыцця паляпшаць, напраўду.

- Гэта такі тлусты крыж на статусе беларускай адукацыі, - выказала журналістам «Салідарнасці» сваё меркаванне маці траіх дзяўчат, якія нядаўна скончылі ВНУ. - Замест «замацавання» будучага спецыяліста дзяржава яго страціць. А магчыма, не толькі яго аднаго, але і яшчэ некалькіх, - калі гаворка, напрыклад, аб учорашнім школьніку і захоча з'ехаць уся сям'я.

Міхаіл з Віцебска ў каментары «Зеркалу» адзначыў, што новы закон прывядзе да адваротных наступстваў:

— Агулам гэтая сітуацыя будзе штурхаць моладзь ці ўвогуле не вучыцца, ці вучыцца за мяжой. Рэспубліка Беларусь дэманструе, што ніякай паслядоўнай палітыкі ў галіне адукацыі няма. Проста развязваем праблемы увядзеннем прыгоннага права. Калі паступала мая дачка, мы меркавалі, што вучоба ў Менску таннейшая, чым у Чэхіі. Там патрабавалася амаль 10 тысяч даляраў за год. Цяпер, магчыма, я наважыў бы прадаць спадчынную кватэру і адразу адправіць дачку ў Чэхію.

Многія бацькі задумаюцца, ці варта плаціць у Беларусі такія грошы за навучанне, упэўненая Аксана, у якой сын вучыцца ў Польшчы:

- Перспектыў ніякіх, ды яшчэ і адпрацоўка за іх жа грошы. Таксама незразумела, як і куды наша дзяржава збіраецца ўсіх размяркоўваць. З аднаго боку, яны незадаволеныя, што выпускнікі з'язджаюць, з другога, прымушаюць бацькоў рабіць усё, каб іх дзеці з'ехалі.

Анатоль, у якога дачка вучыцца ў БДУІР, распавёў «Зеркалу», што планы ўвесці размеркаванне для платнікаў - гэта яшчэ адзін спосаб выціснуць грошы з людзей:

- Думаю, за навучанне мы і так плацім спаўна - прыкладна 1700 даляраў на год. Гэта шмат, улічваючы ўзровень заробкаў у краіне.

Каментары выкладчыкаў

Былы дырэктар Смілавіцкага дзяржаўнага аграрнага каледжа Мікалай Лысенкаў у каментары UDF адзначыў, што прэстыж беларускай адукацыі ў апошнія гады катастрафічна зніжаецца:

- Трэба было выставіць кошт навучання чалавеку, які адвучыўся на бюджэце, але не захацеў ехаць па размеркаванні ў калгас. Селі лічыць і ў выніку налічылі яму суму, якая ў дзясяткі разоў перавышала кошт платнай адукацыі ў тым жа каледжы. Сістэма адукацыі ў нас не рэфармуецца з часоў СССР. У Беларусі не задумваюцца пра сабекошт адукацыі і тым больш, пра тое, як яе скараціць, як правесці аптымізацыю.

Выкладчык Беларускай дзяржаўнай сельскагаспадарчай акадэміі, у якой вучыўся Лукашэнка, у інтэрв'ю сайту Charter97.org адзначыў, што выправіць сітуацыю цяпер немагчыма:

- За апошні час прэстыж адукацыі ў гэтай сферы ўпаў настолькі, што мы набіралі на сельскагаспадарчай спецыяльнасці студэнтаў, непрыдатных да навучання. Пра якую якасць спецыялістаў можна гаварыць, калі мы апусцілі планку прыёму настолькі, што бярэм абітурыентаў з аднымі атэстатамі. У нас нулявы конкурс на многія спецыяльнасці.

На яго думку, у выпадку прыняцця закона аб абавязковым размеркаванні платнікаў многія спецыяльнасці можна будзе закрываць праз тое, што туды проста не набяруць студэнтаў:

- Пакуль адкрытыя межы - нічога не выйдзе. Разумныя абітурыенты будуць паступаць на Захадзе, нехта разгледзіць ВНУ ў Расеі.